 |
 |
| Bahadır
ÇAPAR'dan Tatlı Su Balıkları Atlası |
| SUDAK
| | En:
Pike-Perch Du:
Zander Fr:
Sandre | | Sander
lucioperca (Linnaeus,
1758) | | Takım:
Perciformes Aile:
Percidae Cins:
Sander | 
Bahadır ÇAPAR |
|
 Yanlış
da olsa sudakların çoğu yerde tatlı su levreği (Perca
fluviatilis) olarak anıldığına rastlanır. Her ne
kadar üyesi olduğu levrekgiller içerisinde sıklıkla karıştırıldığı
tatlı su levreği gibi etobur beslenmeyi seçmiş ve onunla benzer
ekolojileri paylaşıyor olsa da, aslen kuzeyli ve -kendine
özgü- avcı yetenekleri oldukça gelişmiş olan sudak, benzersiz
bir tatlı su yırtıcısıdır. Bulunduğu merada etkili bir avcı
olarak varlığını sergileyen sudak yanlardan yassılaşmış ince
uzun gövdesi ve sahip olduğu güçlü kuyruk yüzgeciyle sualtında
hızla ilerleyerek yem kovalamayı kolaylaştıran ideal gövde
dinamiğine sahip etkileyici bir balıktır. Alt ve üstçenelerde
yer alan iri köpek dişleri, ağızladığı avına aman vermeyerek
onu tatlı su dünyasının korkulası tiranlarından biri haline
getirmektedir. Sudağın ağzı, vücut eksenini ortalayacak şekilde
konumlanmıştır. Vücut rengi sırt kısmında esmer tonlarda hâkî
iken vücut yanlarından karın bölgesine inildikçe belirsizleşen
8-11 arası koyu tonlu dikine bantla bölünmüştür. Gövdenin
tamamı ve solungaç kapaklarının bir kısmı küçük parlak köşeli
taraksı (ktenoid) pullarla kaplıdır. Kıyıya yakın alanlarda
yer alan sualtı koruluklarının ve eriştelik meraların çevresinde
rastlayabileceğiniz yetişkin sudaklar genellikle tek başlarınayken
15-22 cm arası boya sahip genç sudaklar ise belirli bir alanda
seyrek dağılım göstererek kalabalık olmayan gruplar halinde
bulunabilirler.
İlk kez Doğu Bloku'ndan kırklı yıllarda ülkemize getirilen
ve bizde de eski Sovyetlerdeki aynı ismiyle anılan sudak,
yurdumuzun en kuzeyinden en güneyine kadar hemen hemen tüm
iklim bölgelerine taşınmış ve doğal tür kompozisyonları içerisine
sıkı şekilde intibak ederek öyle ya da böyle yerelleşmiştir.
Ancak son yıllarda ilk kez bırakıldıkları iç Anadolu bölgesindeki
havzalarda neredeyse tükenmiş, kuzeyde ve güneyde ise sadece
birkaç önemli havzada rastlanabilecek kadar azalmıştır.
| |
Sudakların mönüsünde kerevit gibi eklembacaklı tatlı su organizmaları,
gümüş, bıyıklı
balık, dere kayası, tatlı
su horozbinası, sazan,
yılan balığı, kızılgöz,
kızılkanat
gibi ağızlayabileceği büyüklüğe sahip olan ve aynı merayı paylaştığı
bütün diğer balıkların genç bireyleri (dubaraları), semender
ve kurbağa gibi amfibyumların tamamı yer alır. Adı geçen balıkların
ve amfibyumların canlı yem olarak kullanıldığı bırakma donamlarının
yanı sıra her türlü yapay yemle oldukça başarılı oltacılık denemeleri
yapılabilir. Özellikle no.3 ve üzeri büyüklükteki döner kaşıklar,
yemli (sasili) döner kaşıklar, farklı ağırlık gruplarında
olan yalpa kaşıkları ve meraya bağlı olmak koşuluyla orta sudan
ve taban üzerinden sürütülebilecek -dalma
kabiliyeti olan- sert gövdeli sahte balıklar (voblerler)
sudak avında başarısı bilinen başat yapay yem gruplarıdır.
Yazarın
sudak için önerdiği olta donamları
Çift
iğneli, şamandıralı orta su bırakması  | Salma
bedenli, şamandıralı dip bırakması | Yapay
yemlerle orta su / dip sürütmesi |
Yazarın
sudak
için önerdiği olta yemleri
| Canlı
Yemler | Kurbağa,
semender, tüm balıkların genç bireyleri | | Yapay
Yemler |
no.3
ve üzeri boyda döner kaşıklar (spinner),
yemli döner kaşıklar (spinnerbait), muhtelif
tip ve boyda yalpa kaşıkları, dalan veya kısmen
dalan sahte balıklar (voblerler) , 5-20 gr
arası zokalı 4-10 cm.lik sasiler |
|  |
|
